Ders 1: Briç Terimleri
Briçte en sık kullanılan terimler: deklarasyon, bord, sanzatu, majör/minör renk, löve, zon, partscore, fit, empas, kaçmak, kayıp sayma. Örnek ellerle.
Briç masasında Fransızca kökenli terimler kullanılır. Aşağıda en sık karşılaşacağınız terimleri, Türkçe karşılıkları ve örneklerle bulacaksınız. Daha geniş bir liste için briç sözlüğüne bakabilirsiniz.
Temel terimler
- Deklarasyon (ihale): Deklare (konuşma) kutuları yardımıyla kozun ve seviyenin belirlendiği bölüm.
- Bord: Dört elin de hazır olarak geldiği kutu.
- Deklare kutusu (bidding box): Üzerinde 1'den 7NT'ye kadar yazılar olan konuşma kartlarının tümü. Her oyuncu için bir tane bulunur.
- Yer oyunu: Deklarasyon bittikten sonra ihaleyi alan tarafın kontratı yapmaya çalıştığı bölüm.
- Sanzatu (NT, No Trump): Kozsuz oyun. Büyük kart eli alır.
- Majör renkler: Pik/Maça (♠︎) ve Kör/Kupa (♥︎).
- Minör renkler: Karo (♦︎) ve Trefl/Sinek (♣︎).
| ♠︎ | ♥︎ | ♦︎ | ♣︎ | |
|---|---|---|---|---|
| Türkçe | Maça | Kupa | Karo | Sinek |
| İngilizce | Spades | Hearts | Diamonds | Clubs |
| Fransızca (masada) | Pik | Kör | Karo | Trefl |
Löve, şlem ve dekleran
- Löve: Her oyuncunun oynadığı birer kartın dördüne birden 1 löve denir. Bir elde toplam 13 löve vardır.
- Löve hesabı: Kontrat seviyesine 6 eklenir. 3♠︎: 3+6 = 9 löve (koz ♠︎); 7♥︎: 7+6 = 13 löve; 2NT: 2+6 = 8 löve (koz yok).
- Grand şlem: 7 seviyesi; 13 lövenin tamamını almak.
- Şlem: 6 seviyesi; 12 löve almak.
- Dekleran: İhaleyi kazanan tarafta yer oyununu oynayan kişi.
- Koz: Deklarasyonda ortaklığın belirlediği üstün renk. Örneğin koz pik ise, elinde oynanan renkten olmayan oyuncu isterse pik oynayarak löveyi kazanabilir. Koz oynamak (çakmak) zorunlu değildir.
İlk kartı Batı oynuyor. Koz ♠︎ ise bu löveyi Güney kazanır.
Yer, zon ve partscore
- Dummy (yer): İhaleyi alan tarafta dekleranın ortağı. Atak yapıldıktan sonra kartlarını herkesin görebileceği şekilde masaya açar.
- Zon: Kontrat yapılırsa bonus puan kazandıran seviyeler: majörde 4♥︎ ve 4♠︎, sanzatuda 3NT, minörde 5♣︎ ve 5♦︎.
- Partscore: Zon seviyesinin altında kalan tüm kontratlar.
Sağlamak, antre ve atak
Sağlamak: Bir renkteki rakip alıcıları çıkartıp o rengin en büyük kartlarına sahip olmak. Örneğin QJ10987 karşısında xxx varken rengi iki kez oynayıp rakiplere As ve Rua'yı (Papaz) aldırırsak, iki löve vererek bu renkten dört löve sağlamış oluruz.
Antre: Elden yere (ya da yerden ele) geçiş.
Yerdeki karolara tek antremiz trefl As'tır; yere başka geçişimiz yoktur.
Atak etmek: Deklarasyon bittikten sonra dekleranın solundaki oyuncunun bir kartı açık oynayarak kart oyununu başlatması.
Fit
Ortaklık olarak bir renkten en az 8 kartın bulunmasına fit denir.
Kuzey-Güney'in 10 kartlık ♦︎ fiti, Doğu-Batı'nın 10 kartlık ♣︎ fiti vardır.
Kaçmak
Kozlu oyunda, rakibin oynadığı rengi elimizde olmayan bir renkten atarak ya da sağlam bir rengi oynayarak işe yaramayan kartları elden çıkarmaktır.
Güney ♠︎ kontratı oynuyor, Batı karo atak etti. Rakipteki kozları topladıktan sonra AKQ trefli art arda oynayarak yerdeki karoyu kaçarız; böylece karo kaybımız ortadan kalkar.
Empas
Onör kartların hepsine sahip olmadığımızda, hepsi bizdeymiş gibi löve almaya çalışmaktır. AK karşısında xx varken bu renkten iki löve alırız. AQ karşısında xx varken rengi elden yere doğru oynar ve Dam'ı (Kız) koyarız: Rua solumuzdaki oyuncudaysa iki löve alırız. Buna empas denir.
Kayıp sayma
Koz kontratlarında oyun planı yaparken kullanılır; her renge el ve yer birlikte bakılır.
Koz ♥︎. Kayıplarımız: ♠︎ 1, ♥︎ 1 ya da 0, ♦︎ 1, ♣︎ 0.
🎬 Bu konunun video dersi
Sıfırdan Briç Öğreniyoruz 2026 – Video 1: Giriş (34 dk) — Erdem Öztürk